Frans Bauer Op een speciale manier heel gewoon...

Ik wil gewoon iets voor mezelf houden

Wat u nog niet wist: achter Frans Bauers frivole folklore schuilt een bijna bezeten muziekkenner en gitaarverzamelaar. ‘Op het moment dat ik mijn gitaar pak, zal iedereen met open bek toekijken om wat ik daarop kan.’

‘Het eerste wat ik kreeg toen ik werd geboren, was een Spaanse gitaar. Voor mij is de gitaar een heel persoonlijk ding. Ik ben niet zo’n persoon die zodra hij er een ziet erop gaat lopen raggen; ik speel het alleen voor mezelf. Ooit heb ik me voorgenomen: als ik gitaar speel op een podium, dan is het voor een zéér speciale gelegenheid. Een momentum. Dan speel ik op mijn familiegitaar, die ik al 25 jaar heb.’

‘Iedereen weet alles van me, behalve van deze liefde. Dit is van mezelf, en dat was een bewuste keuze. Ik ben geen Nick en Simon die tokkelend door het land trekken, dat is niets voor mij. Ik ben Frans Bauer en ik zing. Dat vind ik leuk, dat is mijn instrument. Maar ik heb altijd gezegd: op het moment dat ik mijn gitaar pak, zal iedereen met open bek toekijken om wat ik daarop kan.’

‘Ik speel ook piano en accordeon, maar gitaar doe ik het liefst. Dat kan ik goed, maar het is niet mijn gave. Tussen die twee zit een groot verschil. Ik ben geen Stochelo Rosenberg (uit het Rosenberg Trio, msm). Naar hem kan ik uren gefascineerd kijken. Bizar hoe virtuoos hij speelt. Maar dat is niet de reden dat ik niet voor publiek wil spelen. Ik wil gewoon íets voor mezelf houden.’

Gibson
‘Ik speel Spaanse gitaar, flamenco, en countrymuziek, op een steelstring. Daarvan heb ik er zelfs twee. Verder bezig ik een paar Yamaha’s, twee elektrische, een Gibson Monarch, een Gibson Hummingbird Koa en een Aria, zo’n bolle met sleutelgaten in de kast, een jazzgitaar. Bij elkaar heb ik er elf. Mijn Spaanse gitaar heb ik sinds mijn zesde; daar mag je nog niets eens naar wijzen. Hij is van mijn opa geweest.’

‘Ik heb ook nog eens een absoluut gehoor. Als ik langs een orkest loop, wijs ik zo aan wie er vals speelt. Ik ben gestoord als het om geluid gaat, hoor. Als ik een Gibson koop, ga ik langs vijftig verschillende winkels. Om die ene gitaar te vinden die precies zo klinkt als ik ’m in mijn hoofd voorstel. Op mijn platen heb ik ook hele speciale combinaties als het om gitaar gaat. De verschillende instrumenten moeten exact met elkaar matchen, in kleur, hoogte en diepte. Dat kan ik gewoon niet uitleggen.’

Uien snijden
‘Muziek was heel belangrijk voor zigeuners, de cultuur van mijn opa. Hij reisde rond in een woonwagen. In ieder dorpje bleven hij en zijn familie drie weken om te werken op het land, of uien te snijden. De rest van de tijd vermaakten ze zich met de gitaar en accordeon. Of ze vertelden verhalen over het leven.’

‘Naast de muziek zit ook de warmte van kampers in mijn bloed. Ik ga graag met mensen om, bij mij is altijd iedereen welkom. Onrust om steeds te verhuizen heb ik niet zo, ik ben gewend op één plek te wonen. Ik hoef niet de hele dag de deur uit.’

‘Mijn ouders reisden nog maar af en toe, en bij mijn generatie stopt de woonwagentraditie van de Bauers. Ik groeide wel op in een kamp, maar we reisden niet meer. Nu woon ik in een huis, net als mijn broer. Mijn kinderen vragen vaak hoe het bij mij is gegaan. Dan vertel ik dat het toilet en de douche in een hokje buiten stonden. En dat ik met mijn broer op één kamer sliep in een stapelbed, hij boven, ik onder. Daar verbazen mijn zoontjes zich over, want die hebben allemaal een eigen kamer. Uit hun verwondering kreeg ik het idee voor mijn nieuwe programma De Zigeunernacht, dat ik in mei ga maken. Daarin reis ik met gasten als echte ?zigeuners naar de Balkan of door ?Nederland. Misschien wil Jan Peter Balkenende wel mee, of Bram Moszkowicz. We gaan gesprekken voeren, er is muziek en dans. Ik wil de zigeunercultuur niet te veel uitdiepen, het wordt geen Daphne Bunskoek. Het moet eigentijds blijven, en gericht zijn op de manier waarop ik de cultuur heb beleefd. Waar voor mij het leven om draait: de gezelligheid, de muziek. De religieuze achtergrond en rituele zaken vind ik niets voor in zo’n programma. Ik wil warmte op de Nederlandse buis brengen in een leuke sfeer, frivoliteit staat voorop. Een hoger doel om het vaak slechte imago van de zigeuners te verbeteren heb ik ook helemaal niet. Negatievelingen zul je altijd blijven houden, in alle bevolkingslagen.’

‘Ja, ik zie er erg naar uit om terug te gaan naar mijn wortels. Het programma wordt bijzonder leuk. Misschien, heel misschien, doe ik wel een keertje mee op de gitaar.’

‘Want eigenlijk speel ik iedere dag wel even. Gisteravond nog. Ik zal je wat laten horen.’ Pakt zijn iPhone en zoekt een nummer op. We horen muziek in herkenbare Bauer-stijl met accordeon, gitaar en tweestemmige zang. ‘Alles wat je hoort heb ik thuis ingespeeld. Hoor je die gitaren?’